Płać, bo jeździsz sam

Kiedy w mediach pojawia się sprawa drakońsko drogich paliw (tak, wiem, że Niemcy płacą więcej, ale chuja mnie to obchodzi, jak UE płacimy ZA DUŻO), zawsze jakaś dziennikarzyna musi to kretyńsko skomentować. Inteligentnie stwierdza, że pomimo cen paliw, nadal na ulicach tłoczno, a w korkach stoją samochody tylko z kierowcą w środku,

A niby jak do cholery ma być ich mniej?! Samochody to autobusy, transport drogowy (ciężarówki, furgonetki), przedstawiciele handlowi, kurierzy, oraz osoby które z różnych powodów muszą w taki, a nie inny sposób się przemieszczać. Tych skaczących samochodem za róg po papierosy nie dość, że jest niewielu, to jeszcze na nich cena paliwa specjalnie nie wpłynie. Skoro mają gdzieś, że zużycie ich samochodu na częstych krótkich trasach jest wielokrotnie większe, bo ponad to stawiają sobie wygodę i lans, nawet gdyby litr paliwa był po 10 zł oni nadal będą robić to samo. Ideologicznie ktoś chce walczyć z ułamkiem procenta takich osób, kosztem całej reszty i samego siebie (wyższe koszty paliwa, to wyższe koszty wszystkiego).

Akurat należę do takich osób, którzy na komunikację publiczną specjalnie przesiąść się nie mogą i 35 km trasę z domu do pracy, muszą dojeżdżać samochodem. Dzięki zastąpieniu nierentownych PKS-ów (które różną częstotliwością, ale za to wszędzie jeździły), komunikacją prywatną, mamy wojny na najbardziej rentownych trasach i brak jakiegokolwiek transportu publicznego na zadupiach. W moim przypadku dojazd do pracy, to jazda najpierw busem, potem przesiadka w autobus miejski. Problem w tym, że przewoźnicy nie udostępniają swoich rozkładów, także nie wiem, o której muszę być na przystanku. Owszem, niektórzy podają, ale z centrum Lubartowa.  Do centrum mam ok. 2,5 km, które musiałbym pokonać pieszo. Moja firma znajduje się na zadupiu Lublina, gdzie miejski jedzie raz na pół godziny.

Reasumując: w pracy muszę być najpóźniej na 8:00. Dojazd do Lublina autobusem, trwa godzinę, ale nigdy nic nie wiadomo. lepiej zarezerwować sobie ok. 1,5 godziny lub godzinę i 45 minut. Nie wiem kiedy jedzie, więc na przystanku trzeba być te 1:45 lub dwie godziny wcześniej przed spodziewanym odjazdem. Odjazd trzeba zaplanować tak, żeby uwzględnić dojazd miejskim. Ten jeździ co pół godziny i dojazd na miejsce zajmuje mu ok. 30 minut. Z przystanku do pracy mam 10 minut pieszo. Tym o 7:30 pojechać nie mogę, bo do pracy spóźnię się 10 minut. Muszę jechać tym o 7:00 (wtedy jestem 20 minut przed czasem). Żeby dojść na przystanek na czas, muszę być w Lublinie przed 7:00. Aby tego dokonać, muszę wyjechać z Lubartowa przed 6:00. Wychodzę więc o 5:15 na przystanek i czekam aż coś łaskawie przyjedzie. Aby być o 5:15 na przystanku, muszę nastawić budzik na 4:45. A to już zalatuje filmem Barei “Co mi zrobisz jak mnie złapiesz” i drogą do pracy opowiadaną przez jednego z bohaterów. W sumie mogę te 2,5 km przebyć pieszo – czy słońce, czy śnieżek, czy słota. To jest ok. 30 minut wcześniej, więc wiele nie zaoszczędzam, ale jest szansa, że złapię coś z rozkładu (komfort psychiczny, że na pewno coś jest).

Identycznie jest po pracy. Koniec o godzinie 16:00, 10 minut drogi, pierwszy autobus o 16:30. 17:00 jestem na dworcu i czekam na nierozkładowy autobus do Lubartowa. Jeżdżą co 15 minut, ale nie każdy na moje osiedle. Więc albo czekam na właściwy, albo mam co najmniej 1,5 km darcia pieszo. Zwykle mijają 3 kolejki, zanim coś złapię, czyli ok. 45 minut. 17:45 wyruszam z Lublina i 18:45 jestem w domu. Jadę przeładowanym autobusem pełnym studentów, młodzieży szkolnej i starszych osób sprzedających artykuły spożywcze własnej hodowli na targowisku w Lublinie (i w tą i z powrotem). Poza 8 godzinami pracy, marnuję dodatkowo 5,5 godziny na dojazdy? Chore? Nie dla każdego.

Dojazd do pracy samochodem, zajmuje mi 40 minut. W lecie mam klimatyzację, w zimie ogrzewanie. Sam decyduję kiedy wyjeżdżam, kiedy wracam i co robię po drodze. Mogę zabrać tyle bagaży ile mi się zmieści do bagażnika, po drodze zrobić zakupy czy załatwić jakąś sprawę. Ba – mogę nawet umówić się ze znajomymi i po godzinie 21 czy 22 wrócić bez stresu do domu (autobusy po 21 to czysta loteria i zdarzało się kimać do rana na dworcu).

Koszty? Na paliwo idzie 500-600 zł miesięcznie. Tyle mi wychodzi po zsumowaniu miesięcznych rachunków ze stacji paliw. W to jednak wchodzą nie tylko dojazdy do pracy. Jeżdżę też na zakupy, odwiedzam znajomych, czasem jadę do rodziny czy załatwiam rzeczy, które bez samochodu nie byłyby możliwe do załatwienia – bo albo nie jeździ tam autobus, albo ciężko do niego zapakować np. lodówkę. Koszty dojazdu autobusem? 4 zł Lublin-Lubartów i 2,40 zł bilet po Lublinie. Razy dwa, to daje 12,8 zł. Miesięcznie 256 zł. Taniej, ale mniej wygodnie, więcej tracę na dojazdy (zamiast na dorobienie sobie gdzie indziej), wpadam w gigantyczne koszty, gdy musze pojechać gdzieś poza “rentowną linią” itd.

A przecież samochód też trzeba jakoś utrzymać, bo w dzisiejszych czasach życie bez samochodu to jak życie bez telefonu komórkowego albo dostępu do Internetu. W takiej sytuacji jak ja, jest wiele osób i nie znikną z krajobrazu ulic przynajmniej do czasu, kiedy bardziej zacznie się opłacać wynajem mieszkania od dojazdów do pracy.

Drugo zarzut, to fakt, że w samochodzie jedzie jedna osoba. A jaki mam wybór?! Wozić w swoim samochodzie, mogę tylko rodzinę, bo tylko do nich i tylko w takim przypadku nie przypieprzy się skarbówka. Niestety tak się złożyło, że reszta rodziny nie pracuje tam gdzie ja, więc taka opcja odpada. Przecież nie będę ich woził tylko dla idei. Kumpli z pracy podwozić nie mogę, bo to niezgodne z prawem. Znaczy zgodne – ale wtedy musieliby się rozliczyć z fiskusem, bo jeśli wożę ich za darmo, to osiągają przychód. I to niemały, bo przez rok to jest 3 072 zł. Znowuż gdyby mi zapłacili (nawet tyle co za MPK), to ja bym osiągnął przychód w wysokości 12 288 zł rocznie. Dochodzi więc niewygodna biurokracja – przy czym nie jestem pewien, czy nie byłbym zmuszony założyć działalności i kasy fiskalnej, aby robić to zgodnie z zaleceniami. Mógłbym też tak wykombinować, żebyśmy i oni i ja zarabiali kwotę na tyle niską, że zwolnioną od podatku. Ale po pierwsze US by na to nie poszedł (w razie wpadki obciążą mnie wg. kosztów obliczonych na postawie cen średnich, więc cena za kilometr lub cena biletów autobusowych na tej samej linii), po drugie, nie mam zamiaru dla idei ponosić dodatkowych kosztów (większe spalanie, zużycie samochodu i strata czasu) – równie dobrze mógłbym w samochodzie wozić zawsze 4x80 kg worki kartofli.

Gdybyśmy żyli w normalnym państwie, urzędnicy przymknęliby oko na “przychody” obywateli związane z autostopem. Wystarczyłoby sformalizować kwestię przewozu osób pojazdami z ilością miejsc przekraczającą 9 osób, wykorzystywaną stricte do transportu publicznego.

W obecnej sytuacji, ja chętnie bym się ogłosił, że jeżdżę na takiej i takiej trasie w takich i takich godzinach i podwiozę za cenę autobusu lub za udział w kosztach spalonego paliwa. Niestety obecnie nie da się, bo pierwszy klient może być zarazem kontrolerem skarbowym, a sąsiad szybciej złoży donos do skarbówki, niż ja zdążę wykonać pierwszy kurs z pasażerami. Dlatego mamy korki pełne samochodów z samym tylko kierowcą.